กล้องวัดมุม ในการกำหนดทิศทางและควบคุมความลาดชันงานชลประทาน

กล้องวัดมุม ในการกำหนดทิศทางและควบคุมความลาดชันงานชลประทาน

     ในงานขุดคลองและจัดทำระบบชลประทาน กล้องวัดมุม (Theodolite) คือเครื่องมือสำรวจชิ้นสำคัญที่ใช้กำหนดแนวทางไหลและความลาดชันของน้ำ เพื่อให้ระบบระบายน้ำทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพตามแรงโน้มถ่วง ป้องกันปัญหาน้ำท่วมขังและการกัดเซาะตลิ่ง

  3 บทบาทหลักของกล้องวัดมุมในงานสนาม

1. การกำหนดแนวศูนย์กลางคลอง (Centerline Alignment)

• วางแนวเส้นตรง : ส่องล็อกแนวและปักหมุดระยะ (Station) ทุกๆ 20-50 เมตร เพื่อให้การขุดเป็นไปตามแนวแปลน

• เปิดมุมเลี้ยว (Deflection Angles) : วัดและเปิดมุมเพื่อสร้างทางโค้งที่ราบเรียบ (Horizontal Curves) ในจุดที่คลองต้องเปลี่ยนทิศทาง เพื่อลดแรงกระแทกของกระแสน้ำต่อตลิ่ง

2. การควบคุมหน้าตัดและความลาดเท (Slope Control)

• กำหนดมุมลาดเทของตลิ่ง (Side Slopes) : ใช้มุมดิ่ง (Vertical Angle) ควบคุมความลาดเอียงของตลิ่ง (เช่น อัตราส่วน 1:1.5) ให้เท่ากันตลอดสายเพื่อป้องกันตลิ่งทรุดตัว

• คำนวณระยะทางต่างระดับ (Tacheometry) : ทำงานร่วมกับไม้สต๊าฟเพื่อคำนวณระยะราบและระดับความสูงในพื้นที่ลาดชันสูง

3. การวางผังโครงสร้างอาคารชลประทาน (Setting Out Structures)

• ใช้เปิดมุมฉากหรือมุมที่กำหนด เพื่อวางผังฐานรากของอาคารประกอบ เช่น ประตูระบายน้ำ ท่อส่งน้ำ และฝายน้ำล้น ให้ได้แนวขนานหรือตั้งฉากกับแนวเซนเตอร์ไลน์ของคลองอย่างแม่นยำ